Koninklijke onderscheidingen oftewel een Lintje
Een Lintje is het zichtbare draaginsigne van een Koninklijke onderscheiding: een blijk van waardering die namens de Koning wordt toegekend aan iemand die zich langdurig en belangeloos voor de samenleving heeft ingezet.
De officiële naam is Koninklijke onderscheiding. "Lintje" is gewoon de spreektaal, naar het gekleurde lint waaraan de medaille hangt. Wie er een krijgt, heet een gedecoreerde. Er gaat een lange beoordeling aan vooraf wie een lintje krijgt, en lang niet elke voordracht wordt toegekend. Het zegt dus echt iets om een lintje te hebben.
Welke lintjes zijn er? De twee ordes uitgelegd
Nederland kent twee civiele ridderorden. De Orde van Oranje-Nassau gaat vooral over volgehouden inzet voor de samenleving; de Orde van de Nederlandse Leeuw over een uitzonderlijke, vaak unieke prestatie. Welke orde en welke graad daarbinnen hangt af van de aard en reikwijdte van iemands verdiensten. De graad zegt iets over het wat iemand heeft bijgedragen, niet over hoeveel iemands inzet "waard" is. ORDE VAN ORANJE-NASSAU Ingesteld in 1892 voor brede maatschappelijke verdienste. Bestaande uit 6 graden. Dit is de meest voorkomende onderscheiding en wordt voornamelijk gegeven aan vrijwilligers en mensen die in hun werk uitzonderlijk veel betekenen voor de samenleving. De graden van laag naar hoog zijn: 1 Lid (het meest toegekend) 2 Ridder 3 Officier 4 Commandeur 5 Grootofficier 6 Ridder Grootkruis (heel zeldzaam)
ORDE VAN DE NEDERLANDSE LEEUW Ingesteld in 1815 en is de oudste en hoogste civiele orde. Voor exceptionele prestaties, Bestaat uit 3 graden Deze orde is een stuk zeldzamer en exclusiever. Het is voor wie iets werkelijk uitzonderlijks heeft gepresteerd. Denk aan baanbrekend wetenschappelijk werk of grote prestaties in kunst en sport. Het devies luidt Virtus Nobilitat: "Deugd adelt". 1 Ridder 2 Commandeur 3 Ridder Grootkruis (heel zeldzaam)
Lintjesregen of het hele jaar door?
De meeste lintjes worden uitgereikt tijdens de lintjesregen: de laatste werkdag vóór Koningsdag. Gedecoreerden worden dan met een smoesje naar het gemeentehuis gelokt, waar de burgemeester de versierselen opspeldt, vaak met familie erbij.
Maar het kan ook op een ander moment in het jaar: bij een bijzondere gelegenheid zoals een afscheid, een jubileum of het neerleggen van een belangrijke functie. De erkenning is dan precies dezelfde, alleen het moment is anders gekozen.
Wist je dat:
- Er 3.633 gedecoreerden waren tijdens de lintjesregen 2026
- Daarvan ±95% langdurige vrijwilligers zijn
- De gemiddelde leeftijd van een gedecoreerde 71–75 is
Hoe komt iemand aan een lintje?
Een lintje vraag je niet voor jezelf aan, iemand anders draagt je voor. En dat mag iedereen doen. voor de lintjesregen moet het voorstel ongeveer een jaar van tevoren binnen zijn (bij veel gemeenten uiterlijk rond 1 juli van het voorgaande jaar). Voor een bijzondere gelegenheid geldt zo'n 5 tot 6 maanden. Begin dus op tijd. Kent u zelf iemand die het verdient? Zo verloopt het proces:
1. Voordragen
De voorsteller vult het formulier in op www.lintjes.nl, bij de gemeente waar de kandidaat woont.
2. Getuigschriften
Eén aanbeveling is niet genoeg. U verzamelt minimaal drie getuigschriften van mensen of organisaties die de verdiensten van de kandidaat kunnen bevestigen.
3. De gemeente toetst
Het kabinet van de burgemeester controleert de aanvraag. De burgemeester schrijft vervolgens een advies over de verdiensten en over een passend moment voor de uitreiking.
4. Provincie en Kapittel beraden zich
De commissaris van de Koning brengt advies uit. Daarna beoordeelt het Kapittel voor de Civiele Orden in Den Haag of de kandidaat in aanmerking komt, en zo ja: voor welke orde en graad.
5. Koninklijk Besluit
De verantwoordelijke minister legt het voorstel voor aan de Koning. Pas met zijn handtekening onder het Koninklijk Besluit is de onderscheiding definitief.
6. De uitreiking
Tijdens de Lintjesregen, meestal de dag vóór Koningsdag, of bij een bijzondere gelegenheid wordt de onderscheiding uitgereikt. Vaak tot grote verrassing van de gedecoreerde.